– “Χαίρε, αλήθεια, εσύ πέθανες πριν από μένα”. (Παλαμήδης)
του Διαμαντή Θ. Βαχτσιαβάνου
Με εστίαση στην προδοσία, είναι αυτό που ακολουθεί και έχει σχέση με τον ήρωα Παλαμήδη.Στην μακρά και αιματοβαμμένη ιστορία του Τρωικού Πολέμου, καμιά δεν υπήρξε πιο άδοξη από εκείνη του Παλαμήδη. Ενώ οι περισσότεροι ήρωες έπεφταν στο πεδίο της μάχης αντίκρυ στον εχθρό, ο σοφότερος των Αχαιών, βρήκε τον θάνατο από τους ίδιους τους συμπολεμιστές του, παγιδευμένος στα δίχτυα μιας σατανικής σκευωρίας.Πίσω από αυτό το έγκλημα, κρυβόταν ο άνθρωπος που μας παρουσιάζεται ως ο ευφυέστερος όλων, αλλά ήταν ο πιο δόλιος. Αυτός ήταν ο Οδυσσέας!Κινούμενος από άσβεστο φθόνο και μανία εκδικήσεως, ο βασιλιάς της Ιθάκης, έστησε μια πλεκτάνη με πολύ μαεστρία, που κατάφερε να μετατρέψει έναν ήρωα και εθνικό ευεργέτη σε μισητό “προδότη” της τρωικής εξτρατείας!Η πολιτική ίντριγκα και ο φθόνος, έγραψαν τις πιο μαύρες σελίδες της ελληνικής μυθολογίας. Έτσι δολοφονήθηκε ο Παλαμήδης. Η ιστορία αυτή δεν αποτελεί απλώς ένα χρονικό εκδίκησης, αλλά την απόδειξη του πως ο δόλος μπορεί να εξοντώσει την αλήθεια, αμαυρώνοντας για πάντα την εικόνα του “πολυμήχανου” ήρωα!Ο Παλαμήδης είναι ο εφευρέτης που πλήρωσε με την ζωή του την “εξυπνάδα” του Οδυσσέα και ο Οδυσσέας έγινε το “μαύρο στίγμα” της Ιθάκης, με την δολοφονία του Παλαμήδη!Μέσα από αυτή την ιστορία του εκ Ναυπλίου Παλαμήδη, φαίνεται γιατί η Ιλιάδα και η Οδύσσεια εξαφάνισαν τον Παλαμήδη. Απλά για να μην αμαυρωθεί η εικόνα του Οδυσσέα!Ο παλαμήδης ήταν γιος του Ναυπλίου και της Κλημμένης και φημιζόταν για την σοφία και την επινοητικότητά του. Ήταν ο ιδιοφυέστερος όλων των Ελλήνων. Σπούδασε στην σχολή του Κένταυρου Χείρωνα, με συμφοιτητές του τον Αχιλλέα, τον Αία, τον Τεύκρο, τα παιδιά του Ασκληπιού (Μαχάο), τον Αινία κ.ά.Εφεύρε μεταξύ άλλων τα “σταθμά” για το ζύγισμα των μερίδων φαγητού κατά την τρωική εξτρατεία, τους πεσούς (το σκάκι), τους κύβους (το τάβλι), τα 16 γράμματα της αλφαβήτου, τις φρυκτορίες, είχε γνώσεις ιατρικής, διαίρεσε τον χρόνο σε ώρες, ημέρες και μήνες, κλπ.Με τον Παλαμήδη, είναι σαν να κάνουμε βουτιά στην αρχαία ιστορία ή μυθολογία αν θέλετε. Επίκαιρη η Οδύσσεια, ειδικά αυτή την περίοδο, λόγω της γνωστής ταινία του Νόλαν και με τον Όμηρο δημιουργό των “Ομηρικών Επών”, γεννάται το ερώτημα, ποιά η σχέση Ομήρου και Οδυσσέα. Μήπως ο Όμηρος ήταν ο Οδυσσέας που έγραψε την Ιλιάδα και την Οδύσσεια;Αναφέρονται όλα τα ανδραγαθήματα του Τρωικού Πολέμου ή επιλεκτικά; Μήπως κάποια γεγονότα αποκρύπτονται, όπως αυτό του Παλαμήδη;Είναι τυχαίο που ο Παλαμήδης, ενώ είναι κύριος χαρακτήρας του Τρωικού Πολέμου, δεν αναφέρεται ούτε ως απλή αναφορά στην Ιλιάδα και στην Οδύσσεια;Ο Παλαμήδης θεωρείται ο αδικημένος ιδιοφυής του Τρωικού Πολέμου και ο θάνατός του αποτελεί μια από τις πιο σκοτεινές και δόλιες πράξεις του Οδυσσέα!Σύμφωνα με τα “Κύκλια Έπη” (τα Κύπρια), ο Οδυσσέας οργάνωσε μια σκευωρία για να εξοντώσει τον Παλαμήδη, κινούμενος από βαθύ φθόνο.Ο Παλαμήδης, γιός του βασιλιά Ναυπλίου, ήταν ένας από τους σοφούς, εφευρετικούς και ικανούς στρατηγούς των Αχαιών. Η μυθολογία του αποδίδει τεράστιες ευεργεσίες προς το ελληνικό στράτευμα, όπως τις αναφέραμε πιο πάνω.Η βεντέτα των δυο ανδρών ξεκίνησε πριν από τον πόλεμο. Ο Οδυσσέας είχε λάβει χρησμό ότι αν πήγαινε στην Τροία, θα επέστρεφε μετά 20 χρόνια, ολομόναχος και ρακένδυτος. Για να αποφύγει την επιστράτευση, προσποιήθηκε τον τρελό. Όταν οι Αχαιοί έφτασαν στην Ιθάκη, τον βρήκαν να οργώνει το χωράφι του με ένα βόδι κι ένα άλογο μαζί, σπέρνοντας αλάτι!Ο Παλαμήδης όμως, κατάλαβε το κόλπο του Οδυσσέα. Άρπαξε τον νεογέννητο Τηλέμαχο και τον έβαλε μπροστά στο άροτρο! Ο Οδυσσέας, για να μην σκοτώσει το παιδί του, τράβηξε αμέσως τα χαλινάρια, φανερώνοντας πως δεν είναι τρελός!Αναγκάστηκε έτσι να πάει στον πόλεμο της Τροίας, ορκίστηκε όμως να εκδικηθεί τον Παλαμήδη!Η εκδίκηση “έγραψε” στην Τροία, όπου η έχθρα μεγάλωσε. Ο Οδυσσέας που φημιζόταν για την εξυπνάδα του, είδε να απειλείται αυτή από το κορυφαίο πνεύμα του Παλαμήδη!Σε μια περίπτωση που ο Οδυσσέας απέτυχε να βρει σιτάρι για τον πεινασμένο στρατό, ο Παλαμήδης ανέλαβε δράση και επέστρεψε με τα πλοία γεμάτα τρόφιμα, κάνοντας τον Οδυσσέα να τρέμει από την ζήλια!Την πλεκτάνη προδοσίας διασώζει ο Υγίνος, όπου εκεί ο Οδυσσέας, βγάζει τον Παλαμήδη από την μέση.– Ο Οδυσσέας ανάγκασε έναν Τρώα αιχμάλωτο να γράψει μια ψεύτικη επιστολή, υποτίθεται από τον βασιλιά της Τροίας Πρίαμο, προς τον Παλαμήδη. Η επιστολή ευχαριστούσε τον Παλαμήδη για την προδοσία του και ανέφερε ότι του στέλνει χρυσό ως αμοιβή. Μετά, ο Οδυσσέας σκότωσε τον αιχμάλωτο!Στην συνέχεια, ο Οδυσσέας δωροδόκησε έναν υπηρέτη του Παλαμήδη, για να θάψει κρυφά μια ποσότητα χρυσού στην σκηνή του ήρωα. Ο Οδυσσέας παρουσίασε την πλαστή επιστολή στον Αγαμέμνονα και κατηγόρησε τον Παλαμήδη για προδότη. Όταν οι στρατιώτες έψαξαν στην σκηνή και βρήκαν το θαμμένο χρυσάφι, η ενοχή του θεωρήθηκε δεδομένη!Παρά τις διαμαρτυρίες του ότι ήταν αθώος, ο Παλαμήδης καταδικάστηκε σε θάνατο με λιθοβολισμό από το ίδιο το στράτευμα!Πεθαίνοντας λέγεται πως είπε: “Χαίρε, αλήθεια, εσύ πέθανες πριν από μένα”.Τυχαίο που ο Όμηρος δεν αναφέρει πουθενά για τον Παλαμήδη στην Ιλιάδα και στην Οδύσσεια;Ο Όμηρος αποσιώπησε εσκεμμένα αυτήν την ιστορία, καθώς η δολοφονία ενός τόσου σοφού ήρωα μέσω σκευωρίας, θα αμαύρωνε ανεπανόρθωτα την εικόνα του Οδυσσέα, τον οποίο ο ποιητής ήθελε να παρουσιάσει ως απόλυτο, θετικό πρωταγωνιστή!ΑΣ ΔΟΥΜΕ και ΤΙΣ ΣΥΝΕΠΕΙΕΣ ΑΥΤΟΥ ΤΟΥ ΓΕΓΟΝΟΤΟΣ…Ο πατέρας του Παλαμήδη και βασιλιάς του Ναυπλίου Ναύπλιος, όταν έμαθε για τον άδικο χαμό του γιού του, κυριεύτηκε από οργή και ορκίστηκε εκδίκηση. Μια εκδίκηση ολέθρια για τους Αχαιούς, η οποία χωρίστηκε σε δύο φάσεις: Η πρώτη κατά την διάρκεια του πολέμου και η δεύτερη, κατά την επιστροφή του ελληνικού στόλου.– 1η φάση: Πριν ακόμα τελειώσει ο πόλεμος, ο Ναύπλιος ταξίδεψε κρυφά στα βασίλεια των Αχαιών αρχηγών στην Ελλάδα.Επισκεύτηκε τις γυναίκες των στρατηγών που είχαν καταδικάσει τον γιό του και τις έπεισε (με ψέματα), ότι οι σύζυγοί τους έχουν βρει ερωμένες στην Τροία και θα τις χωρίζαν γυρίζοντας. Αυτό οδήγησε σε συζυγικές απιστίες και εσωτερική κατάρρευση των παλατιών.– Κλυταιμνήστρα, σύζυγος του Αγαμέμνονα.Ο Ναύπλιος την “έσπρωξε” στον Αίγισθο και αυτό οδήγησε αργότερα στην δολοφονία του Αγαμέμνονα, μόλις γύρισε στις Μυκήνες.– Αιγιάλεια, σύζυγος του Διομήδη: Βρήκε εραστή και όταν ο Διομήδης γύρισε στο Άργος, τον έδιωξε από το βασίλειό του.– Μήδα, σύζυγος Ιδομενέα: Απάτησε τον βασιλιά της Κρήτης με τον Λεύκο, ο οποίος τελικά σκότωσε την Μήδα και κατέλαβε την εξουσία.– 2η φάση: Το “Καφηρίδειον κακό” – Η καταστροφή του ελληνικού στόλου.Αυτό έγινε με την επιστροφή των Αχαιών. Όταν ο ελληνικός στόλος επέστεφε από την Τροία, έπεσε σε τρομερή θαλασσοταραχή, κοντά στις ακτές της Εύβοιας. Ο Ναύπλιος τότε βρήκε την ευκαιρία που έψαχνε.Ανέβηκε στο πιο ψηλό βραχώδες σημείο, στο ακρωτήριο Καφηρέας (Κάβο Ντόρο), άναψε πυρσούς νυχτιάτικα και οι Αχαιοί, νομίζοντας πως πρόκειται για ασφαλές λιμάνι, οδήγησαν τα πλοία προς τα φώτα.Το αποτέλεσμα ήταν να τσακιστούν στα βράχια και χιλιάδες στρατιώτες να πνιγούν. Όσοι λίγοι βγήκαν στην ξηρά, ο Ναύπλιος και οι άντρες του, τους εκτελέσαν.Αυτό το γεγονός, έμεινε στην ιστορία ως “Καφηρίδειον κακό”.ΠΟΙΟ ΟΜΩΣ ΗΤΑΝ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΟΔΥΣΣΕΑ;Αυτό δεν αναφέρεται στην Οδύσσεια του Ομήρου. Τελειώνει με την επιστροφή στην Ιθάκη και την εκδίωξη – “δολοφονία” των μνηστήρων από το παλάτι!Το τέλος του όμως ήταν τραγικό και σημαδεύτηκε από μια μοιραία παρεξήγηση. Αυτό περιγράφεται στο χαμένο Έπος “Τηλεγονία” , του Ευγάμμονα του Κυρηναίου.Ο Οδυσσέας βρήκε τον θάνατο από το ίδιο του το αίμα, τον Τηλέγονο. Τον γιο που είχε αποκτήσει με την μάγισσα Κίρκη.Ο ΧΡΗΣΜΟΣ ΤΟΥ ΤΕΙΡΕΣΙΑ…Κατά την κάθοδό του στον Άδη (Νέκυια), ο μάντης Τειρεσίας, είχε δώσει έναν διφορούμενο χρησμό στον Οδυσσέα για το τέλος του. Του είπε ότι ο θάνατος θα του χτυπούσε την πόρτα “εξ αλός” (μακριά από την θάλασσα) και ότι θα τον έβρισκε σε βαθιά, ήρεμα γεράματα, με τον λαό να ευημερεί. Ο χρησμός βγήκε αληθινός!– Όταν ο Τηλέγονος μεγάλωσε πλέον στην Αία, νησί της Κίρκης, αυτή του είπε ποιός είναι ο πατέρας του και τον έστειλε να τον βρεί.Ο Τηλέγονος έφτασε με καράβι στις ακτές της Ιθάκης. Λόγω όμως κακοκαιρίας και πείνας, ο ίδιος και το πλήρωμα άρχισαν να λεηλατούν το νησί για τροφή, χωρίς να γνωρίζουν που βρίσκονται!Ο γέρος πλέον Οδυσσέας με τον Τηλέμαχο, έσπευσαν με τον στρατό τους να προστατεύσουν το νησί από τους εισβολείς.Πατέρας και γιος, χωρίς να γνωρίζονται, ήρθαν σε μονομαχία!Ο Τηλέγονος χτύπησε τον Οδυσσέα με το δόρυ του. Το “εξ αλός” όπλο. Η αιχμή αυτού του δόρατος δεν ήταν από μέταλλο, αλλά από κεντρί μιας δηλητηριώδους θαλάσσιας τρυγόνας (σαλαχιού), το οποίο είχε κατασκευάσει ο θεός Ήφαιστος!Έτσι εκπληρώθηκε ο χρησμός. Ο θάνατος ήρθε από την θάλασσα (το κεντρί).Όταν ο Οσυσσέας ξεψυχούσε και οι δυο άντρες άρχισαν να μιλούν, συνειδητοποίησαν την τρομερή αλήθεια. Ο Τηλέγονος θρύνησε τον πατέρα του, που σκότωσε χωρίς να τον γνωρίζει και τον οποίο έψαχνε μια ζωή!Μετά τον θάνατο του Οδυσσέα, όλοι μαζί τώρα, Τηλέγονος, Πηνελόπη και Τηλέμαχος, πήγαν στο νησί της Κίρκης. Εκεί, η Κίρκη τους έκανε όλους αθάνατους!Η παράξενη ελληνική μυθολογία, μας λέει και το τέλος του μύθου με γάμους, όπως όλα τα ελληνικά παραμύθια …Ο Τηλέμαχος παντρεύτηκε την Κίρκη και ο Τηλέγονος την Πηνελόπη!
Η αποσιωπημένη τραγωδία: Η σατανική πλεκτάνη του Οδυσσέα & η δικαστική δολοφονία του Παλαμήδη
Οκτωβρίου 06, 2026























