του Διαμαντή Θ. Βαχτσιαβάνου
Δεν θα επιχειρήσουμε να αναλύσουμε τον Μιχάλη Χαραλαμπίδη (Μ.Χ.), γιατί ίσως να μην είμαστε οι κατάλληλοι να το πράξουμε. Θα προσπαθήσουμε όμως να τον προσεγγίσουμε μέσα από ακούσματα, από την πλούσια βιβλιογραφία του και κυρίως, από το αφιέρωμα του περιοδικού ΕΝΔΟΧΩΡΑ!
Τον Μ.Χ. είχαμε την τύχη να τον παρακολουθήσουμε σε ομιλία του πριν λίγα χρόνια, στην Δημοτική Βιβλιοθήκη Κοζάνης και διαπιστώσαμε κάτι διαφορετικό στον πολιτικό του λόγο. Μια προσωπικότητα που σφραγίζει την μνήμη και οδηγεί σε νέους δρόμους την σκέψη!
Ο Μ.Χ. έλεγε για την πολιτική: “Η πολιτική είναι η επιστήμη των επιστημών”. Αυτή η φράση έχει αναφορές στον Αριστοτέλη και στα “Ηθικά Νικομάχειά” του. Ήταν το κατ’ εξοχήν “πολιτικό όν”, ηθικά ακέραιος και “εξαίρετος πολίτης”! Το ακριβές υπόδειγμα αυτού, που ο μέγας Σταγειρίτης , όριζε ως τον ΠΟΛΙΤΙΚΟ στα Πολιτικά του: “…ηθικά ακέραιος άνθρωπος & συγχρόνως εξαίρετος πολίτης δεν είναι ο τυχαίος άνθρωπος, αλλά μόνον ο πολιτικός…”!
Στα “Ηθικά Νικομάχειά” του, ορίζει την πολιτική σαν “την πρώτη των επιστημών”, που υπερέχει από κάθε άλλη αρχιτεκτονική”. Ο Μ.Χ. ιεροποιεί την πολιτική, ότι ως ιερή και συνώνυμη του κάλλους μόνον μπορεί να υπάρξει – αλλιώς όχι. Αλλιώς είναι οτιδήποτε άλλο, αλλά πάντως όχι πολιτική!
Έλεγε πως οι Έλληνες γνώριζαν από παλιά, ότι οι πολιτείες δεν μπορούν να σταθούν, αν οι πολίτες τους δεν έχουν την ΑΙΣΘΗΣΗ του ΔΙΚΑΙΟΥ και της ΝΤΡΟΠΗΣ. Μάλιστα, σύμφωνα με τον μύθο, ο Δίας θεωρούσε την έλλειψη της αίσθησης αυτής ” νόσον” και είχε μάλιστα προστάξει, όσοι δεν την διαθέταν, να σκοτώνονται, ν’ αποκλείονται. Πόσοι από τους πολιτικούς νεότερης κοπής θα αποκλείονταν, θα ζούσαν σήμερα, αν εφαρμοζόταν αυτή η προσταγή του Δία;
Και που φτάσαμε σήμερα; Όχι μόνον στην ανοχή, αλλά και στην επιβράβευση των αναίσθητων και αδιάντροπων. Έτσι δεν μπορούμε να πάμε πουθενά. Και καταλήγουμε στο ερώτημα…τα διεφθαρμένα μιζοκόμματα, που χρεοκόπησαν την Ελλάδα, γιατί βρίσκονται ακόμα στο προσκήνιο;
Στο βιβλίο του “Ελληνική Πολιτική Παιδεία”, γράφει: “Στόχος μου ήταν το Ευρωπαϊκό Όραμα, ο Ευρωπαϊκός λαός…Η Ευρώπη χρειάζεται διευθύνουσες ομάδες που διαθέτουν ένα μορφωτικό ιστορικό βάθος”.
Απογοητευμένος στο τέλος, στις 24/9/2015, γράφει: “Πως κατάντησαν τελικά την όμορφη γυναίκα με τα μεγάλα μάτια, την Ευρώπη”!
Πως θα αισθανόταν αλήθεια ο Μ.Χ., με την απόλυτη κατάντια της σημερινής πολεμοχαρούς. μιζο-ευρω-elit;
Τεράστια η παρουσία του Μ.Χ., που δεν ξέρουμε από που να αρχίσουμε και που να σταματήσουμε. Θα προσπαθήσουμε όμως, για τον κατά γενική ομολογία, όχι μόνον πολιτικό, αλλά σημαντικό διανοούμενο και συγγραφέα. Για τον πολιτικό που ήταν αποκλεισμένος από τα ΜΜΕ και έλεγε: “Εγώ αισθάνθηκα σαν να γύρισα από την Μακρόνησο. Όλα αυτά τα χρόνια, η “υπαρκτή Δημοκρατία”, όπως λέω, δηλ. η μεταπολιτευτική, με έχει εξορία όπως με είχε η Δικτατορία”!
Ο Μ.Χ. γεννήθηκε στις 5 Μαρτίου 1951 στην Αλεξανδρούπολη, από γονείς πρόσφυγες από την Σάντα του Πόντου. Για τους γονείς του Γεώργιο και Όλγα, γράφει: “Τους οφείλω την διανοητική μου ελευθερία”!
Το όνομά του Μιχάλης, “κληρονόμησε” από τον γιό της γιαγιάς του, όταν εκείνος δολοφονήθηκε από τους τούρκους, κατά την περίοδο της αιχμαλωσίας του στα τάγματα εργασίας. Σύμφωνα με την παράδοση, δινόταν το όνομα θανόντων παιδιών στα νεογέννητα.
Η γιαγιά του Ελένη, ήταν μια από τις εφτά μάνες που έδωσαν τα παιδιά τους ( Σεπτ. 1921) για θυσία. Εγκλωβισμένοι από τους τούρκους, αντάρτες και άμαχοι στο βουνό, αποφασίζουν έξοδο. Ωστόσο τα βρέφη, θα μπορούσαν να προδώσουν με το κλάμα τους διωκόμενους. Έτσι, οι γυναίκες παρέδωσαν τα παιδιά τους στους αντάρτες για να τα σφάξουν και τα εφτά βρέφη θυσιάστηκαν, προκειμένου να διασωθούν οι Έλληνες της Σάντας!
Το 1963 σε ηλικία μόλις 12 ετών, όταν γίνονται κινήσει των τούρκων στην Κύπρο για εισβολή, εγγράφεται εθελοντής για την υπεράσπιση του Ελληνισμού!
Θα σπούδαζε Ιατρική στο Πανεπιστήμιο της Πίζας, αλλά ακολουθεί μετά δύο χρόνια στο Πανεπιστήμιο της Ρώμης, Πολιτικές και Οικονομικές Επιστήμες και την Κοινωνιολογία!
Μετέχει από τους πρώτους στο ΠΑΚ και δημιουργούν τους “Ιταλούς”, πολιτική και μορφωτική ομάδα στο ΠΑΣΟΚ. Παρά το νεαρό της ηλικίας του, αναλαμβάνει πρωταγωνιστικό ρόλο!
Διακρίθηκε ως κεντρικό στέλεχος στην Ιταλία, αλλά και πανευρωπαϊκά και συμμετέχει στην σύσκεψη του Βίντερτουρ της Ελβετίας (Ιούλιος 1973), όπου ο Ανδρέας Παπανδρέου και το Εθνικό Συμβούλιο του ΠΑΚ, αποφασίζουν την διάλυσή του και την ίδρυση του ΠΑΣΟΚ. Ο Μ.Χ. συμμετέχει στην 7/μελή ομάδα, η οποία συνέγραψε και την ιδρυτική διακήρυξη του ΠΑΣΟΚ (Μόναχο 1974), διακήρυξη που παρουσιάζεται την 3η Σεπτέμβρη στην Αθήνα, από τον Ανδρέα Παπανδρέου!
Εκλέχτηκε πρώτος τον Μάρτιο του 1975 στην Κ.Ε., αλλά με μηχανορραφίες τον αντικατέστησαν χωρίς καμία δικαιολογία, με τον 2ο σε ψήφους και στην συνέχεια, μηχανισμοί του ΠΑΣΟΚ θέλουν να τον διαγράψουν. Θέτει όμως βέτο ο Ανδρέας Παπανδρέου!
Πάντα ήταν στο στόχαστρο για διαγραφή, λόγω των θέσεών του για τα εθνικά θέματα. π.χ. δημοσίευση άρθρων για την ελληνο-τουρκική προσέγγιση, το ποντιακό ζήτημα, για Ίμβρο και Τένεδο, για το Οικουμενικό Πατριαρχείο, το Αιγαίο, το νέο Ανατολικό Ζήτημα, κλπ, είτε για την κριτική του στο κόμμα και την κυβέρνηση του ΠΑΣΟΚ. Ζούσε διαρκώς κάτω από την απειλή της διαγραφής και μάλιστα από ανθρώπους χωρίς ιδεολογικές αρχές!
Παρά τις προτάσεις που είχε από τον Ανδρέα Παπανδρέου, ποτέ δεν πήρε κρατική θέση και δεν έγινε βουλευτής ή υπουργός. Παρέμεινε ενεργό στέλεχος με προτάσεις για μια άλλη πορεία του κόμματος και της κυβέρνησης, για μια άλλη πορεία του Ελληνισμού!
Τον Αύγουστο του 1988, στο 2ο Παγκόσμιο Ποντιακό Συνέδριο, προτείνει την 19η Μαΐου ως ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων. Το 1992, με πρόταση 22 βουλευτών του ΠΑΣΟΚ, εισάγει πρόταση νόμου με τίτλο: “Η 19η Μαΐου αναγνωρίζεται σαν ημέρα μνήμης της Γενοκτονίας των Ποντίων”, πρόταση που όμως δεν έχει συνέχεια. Με την άνοδο του ΠΑΣΟΚ στην εξουσία, επαναφέρεται το σχέδιο νόμου τον Δεκ. 1993 και την 24η Φεβρ. 1994, η Βουλή των Ελλήνων αποφάσισε την καθιέρωση της 19ης Μαΐου ως “Ημέρα Μνήμης της Γενοκτονίας των Ελλήνων του Πόντου”!
ΤΟ ΖΗΤΗΜΑ ΤΗΣ ΓΕΝΟΚΤΟΝΙΑΣ ΤΟ ΕΙΧΕ ΘΕΣΕΙ ΓΙΑ ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΤΟ 1986, ΜΙΛΩΝΤΑΣ ΣΤΗΝ ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΠΛΑΤΕΙΑ ΠΤΟΛΕΜΑΪΔΑΣ!
Με τις παρεμβάσεις του, αναγνωρίζουν την Γενοκτονία Σουηδία, Αρμενία, ΗΠΑ, Καναδάς, Ιταλία κ.ά.
Η Τουρκία τον στοχοποιεί, τον θεωρεί Νο-1-εχθρό της, τον επικηρύσσει και συχνά σενάρια δολοφονίας του έρχονται στο φώς! Απόπειρα δολοφονίας του έγινε το 1986, μετά παρέμβασή του για το Κουρδικό στον ΟΗΕ. Διέφυγε στην Μασσαλία και μετά στην Ελλάδα. Για σχέδιο δολοφονίας του τον πληροφόρησε Μάρτιο του 1994, ο Ανδρέας Παπανδρέου!
Τα γνωστά κέντρα ρίχνουν συχνά λάσπη, ότι ο Μ.Χ. είναι μέλος τρομοκρατικών οργανώσεων και τους απάντησε: “Αν ανθρώπους που έχουν μια γνωστή στάση και διαδρομή επιδιώκετε να τους βγάλετε τρομοκράτες, τότε τι προτείνετε στις νέες γενιές;”
Παρ’ όλες τις απειλές, τις συκοφαντίες και τα ψεύδη, καθοριστική ήταν η ομιλία του στο 4ο Συνέδριο του ΠΑΣΟΚ το 1996, όπου “προφήτευσε” την οικονομική κρίση και άλλα δεινά στην Ελλάδα: “Στο τέλος του κύκλου το 2004 ή του 2010 η Ελλάδα, αυτό που ονομάζω Τουρκομπαρόκ, θα γίνει βιλαέτι ή Γερμανικό Λάντερ…” Στην ίδια ομιλία του αναφέρθηκε στο Νταβός, στον διάλογο με την Τουρκία, στην τελωνειακή ένωση Τουρκίας – Ε.Ε. και το δικαίωμα τις Ελλάδος για τα 12 μίλια, με το εξής ερώτημα: “Γιατί η Ελλάδα δεν ήταν έτοιμη τον Νοε. 1994, έτοιμη διπλωματικά, πολιτικά, οικονομικά, αμυντικά, ώστε να εξασφαλίσει το δικαίωμά της για την εφαρμογή των 12 μιλίων στο Αιγαίο; Αυτό είναι το μεγάλο ερώτημα”!
Ανέφερε ότι η Ελλάδα θα πρέπει να θέσει στην ακριβή διάσταση το τουρκικό πρόβλημα: “Το τουρκικό πρόβλημα και αυτό πρέπει να λυθεί με βάση τις αρχές, τις αξίες και τα ιδανικά που αποτέλεσαν τα θεμέλια των ευρωπαϊκών δημοκρατιών. Και το σύνθημα του Α.Π., “η Ελλάδα ανήκει στους Έλληνες”, πρέπει να βρει την σύγχρονη προέλευσή του, που την προσδιόρισε ως εξής: ” Η Ελλάδα θα ανήκει στους Έλληνες, όταν η Ανατολική Μεσόγειος θα ανήκει στους λαούς της”!
Επαναφέρει την σημασία της Θράκης, προτείνει τον οδικό σιδηροδρομικό άξονα, καθώς και τον αγωγό Φ.Α. Αλεξανδρούπολης-Μπουργκάς, αγωγός που παρακάμπτει την Τουρκία και τα Δαρδανέλια και ΠΡΟΤΕΙΝΕΙ ΤΗΝ ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ ΡΩΜΑΝΙΑ στα Θρακικά παράλια, ανάμεσα στην αρχαία Μεσημβρία και στην αρχαία Μαρώνεια. Καμιά κυβέρνηση όμως, δεν έδειξε ενδιαφέρον για την Ρωμανία!
Ο Μ.Χ. αποχωρεί από το ΠΑΣΟΚ το 1999, – αφού πολύ πριν είχε εκφράσει την διαφωνία του για την εκλογή Σημίτη -, λόγω σοβαρών πολιτικών διαφωνιών, αλλά και λόγω του ρόλου τις κυβέρνησης στην παράδοση στην Τουρκία του Αμπντουλάχ Οτζαλάν!
Για την αλλαγή φυσιογνωμίας του ΠΑΣΟΚ, ήταν σαφής: “Στην ιδρυτική διακήρυξη του ΠΑΣΟΚ δεν νομίζω ότι υπήρχε η Siemens. Δεν έλεγε πουθενά ότι θα χορεύαμε στην Σμύρνη – είναι σαν να ” χορεύω στο Άουσβιτς”. Δεν υπήρχε πουθενά ότι θα βάλουμε την Ρεπούση να γράφει πως “συνωστίστηκαν στην Σμύρνη”, ότι θα προσκυνούμε τον Κεμάλ, ούτε ότι θα πάμε στο χρηματιστήριο, στον Κοσκωτά και στα λόμπι. Μετάλλαξη ενός πολιτικού χώρου – “γενετικής μετάλλαξης”, ή καλύτερα τερατογέννησης…”!
Παρά την πικρία του, συνεχίζει να αγωνίζεται για την κυριαρχία στην Θράκη, στο Αιγαίο, την Μακεδονία, στην Βόρειο Ήπειρο, αναδεικνύει τους Ελληνόφωνους της Κάτω Ιταλίας, γράφει για την ανάπτυξη, για τον αγροτικό και τουριστικό τομέα λιμενικές και σιδηροδρομικές κατασκευές, για την ανάπτυξη της υπαίθρου και για το πρόβλημα ” Αθηναϊσμός”. Καθοριστική η πρωτοβουλία για την κατασκευή της Εγνατίας!
Αναδεικνύει τις ομοιότητες του Κεμαλισμού και του Ναζισμού, μιλάει για την επικαιρότητα του Βασσαρίωνα και προτείνει την 19η Μαΐου ως διεθνή και ευρωπαϊκή ημέρα μνήμης των θυμάτων του Κεμαλισμού! Μηχανισμοί εσωτερικού και εξωτερικού του δημιουργούν δυσκολίες και εμπόδια και του καταστρέφουν την ιστοσελίδα!
Προτείνεται ως βουλευτής Επικρατείας σε εκλόγιμη θέση από διάφορα κόμματα, προτάσεις που απορρίπτει!
Όλα αυτά μέχρι το απόγευμα της 27ης Μαρτίου 2024, όταν φεύγει αιφνιδίως από αυτήν την ζωή.
Μετά τον θάνατό του, πολλοί έπλεξαν το εγκώμιό του. Τώρα ήταν ακίνδυνος για όλους και βρίσκουν κάτι θετικό γι αυτόν. Κάποιοι όμως, ακόμα και νεκρό, δεν τον σεβάστηκαν. Αυτόν τον Έλληνα στην ψυχή, ιδρυτικό στέλεχος του ΠΑΣΟΚ, που η ιδρυτική του διακήρυξη έχει την υπογραφή του, ο πρ. του ΚΙΝΑΛ περιορίστηκε να τον χαρακτηρίσει “ρομαντικό αγωνιστή”!
Ο Μιχάλης Χαραλαμπίδης δεν ήταν ο απροσάρμοστος “ρομαντικός αγωνιστής”, αλλά ο ΑΣΥΜΒΙΒΑΣΤΟΣ!
Ένας βράχος ηθικής που συνδύασε την δράση με τον στοχασμό, την θεωρία με την πράξη!
